หลายครั้งที่ผมพบว่าตัวเองต้องมาจัดการเอกสารแบบคำสั่งๆ เมื่อวานก็สแกนเอกสาร A4 ที่ละแผ่นๆแล้วเก็บด้วยฟอร์แมต TIF เผื่อเอามาปรินต์ใหม่ไม่ต้องมีเครื่องถ่ายเอกสาร. ก็ลองสแกนด้วยความละเอียดต่างๆตั้งแต่ 75x75 dpi (dot per inch) ซึ่งใช้สำหรับแสดงผลบนหน้าจอคอมพิวเตอร์ จนถึง 600x600 dpi ซึ่งมักจะใช้พิมพ์เอกสารซึ่งก็เห็นชัดว่าเวลาเอามาพิมพ์อีกที 600x600 dpi ก็โอเคแล้ว.

ทีนี้มาถึงเรื่องที่ต้องการทำคือสแกนเป็นแผ่นๆก็ได้หนึ่งแผ่นหนึ่งไฟล์. จริงๆแล้วถ้ามีพวก document scanner บางตัวมันก็สแกนหลายๆแผ่นแล้วก็เก็บเป็นไฟล์ TIF ในไฟล์เดียวมีหลายหน้าได้ แต่สแกนเนอร์และซอฟต์แวร์ที่ใช้ไม่มีความสามารถนั้น เลยได้เป็นแผ่นๆ, เป็นไฟล์ๆ. ก็จากประสบการณ์จำได้ว่ามันมีโปรแกรมแปลงพวก TIF ให้เป็นฟอร์แมตอื่นๆหรือไม่ก็รวมเป็นไฟล์เดียว. สมมติว่าแกล้งว่าจำไม่ได้ก็ลองพิมพ์ tif แล้วกดคีย์ TAB TAB ตรงบรรทัดคำสั่งก็จะรู้ว่ามีโปรแกรม (คำสั่ง) อะไรบ้างที่น่าจะใช้ได้

$ tiff # กดคีย์ TAB TAB (แท็บสองครั้งเพื่อให้แสดง completion)
tiff2bw     tiff2rgba   tiffdither  tiffinfo    tiffsplit
tiff2pdf    tiffcmp     tiffdump    tiffmedian  tifftopnm
tiff2ps     tiffcp      tifficc     tiffset

มีหลายอย่างนะ พวกนี้ขึ้นต้นด้วย tiff ซึ่งจริงๆแล้วดูลึกอีกหน่อยก็จะรู้ว่าโปรแกรมเหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของ libtiff. Libtiff เป็นไลบรารีและโปรแกรมที่จัดการไฟล์รูปภาพ TIF และไลบรารีหรือโปรแกรมอื่นๆก็ใช้ด้วย. ตัวที่น่าใช้ก็ต้องเดาว่ามันคงเป็น tiffcp แล้วก็ไปอ่าน man tiffcp ก็จะรู้วิธีใช้ว่าไม่ยากอะไรคือใช่ไฟล์ TIF หลายๆตัวเป็นอาร์กิวเมนต์ และให้อาร์กิวเมนต์ตัวสุดท้ายเป็นชื่อไฟล์ผลลัพธ์.

$ tiffcp scan01.tif scan02.tif combine.tif

จากตัวอย่างคือเอาไฟล์ scan01.tif รวมกับ scan02.tif ตามลำดับให้เป็นไฟล์ combine.tif. ถ้าจะเอามากกว่านั้นก็ใช้คำสั่ง tiff2pdf แปลงเป็นไฟล์ PDF ต่อ. จำได้ว่าสมัยที่ทำงานอยู่ UNU เคยสร้างเป็นเว็บให้พนักงานที่สแกนเอกสารเป็น TIF ด้วยเครื่อง FujiXerox แล้วเอาไฟล์นั้นแปลงเป็น PDF ผ่านเว็บโดย backend เป็นพวกคำสั่ง tiff* พวกนี้แหละ. เขาก็ใช้กันมีความสุขดีก็ดีใจด้วยที่ Open Source เอามาใช้ประโยชน์ได้จริงแต่ต้องคิดและออกแรงหน่อยเท่านั้น.

คำสั่งที่จัดการเอกสารมันยังมีอยู่เยอะ (ก็ทำให้นึกถึงประวัติศาสตร์ว่า UNIX ในช่วงแรกใช้ในงานสร้างเอกสารให้ AT&T ที่ Bell LAB) โดยเฉพาะคำสั่งที่จัดการไฟล์พวก PostScript. ไว้คราวหน้าถ้ามีโอกาสจะเขียนเรื่องพวกนี้อีกครับ.

Comments: blogger